We staan er misschien niet onmiddellijk bij stil, maar tomatenconcentraat is ongeveer het meest gebruikte condiment ter wereld. Van ketchup tot pastasauzen, voorverpakte pizza tot andere kant-en-klare maaltijden, tomatenconcentraat heeft een enorme afzet. We beelden ons onmiddellijk Italiaanse akkers voor waar de rijpe Italiaanse tomaten klaar zijn om geplukt te worden? Think again!
Het is door een mankend Europese regelgeving dat minderwaardige Chinese tomatenconcentraat op basis van industriële tomaten in Italië aangelengd met water kan worden, om zo zijn weg naar de warenhuizen elders in Europa kan vinden via de vele goedkope huismerken, made in Italy. Behalve de Italianen zelf, die zorgen dat ze hun eigen zelfgekweekte tomatenconcentraat gebruiken, en niet Chinese ersatz. Het wordt hoog tijd dat deze regelgeving verstrengd wordt zodat de origine transparant blijft doorheen de hele supply-chain, zodat je weet wat je eet, toch?
Marsala kennen we allemaal als die lekkere digestief uit Sicilië, maar misschien vooral als essentieel ingrediënt in heerlijke Tiramisu. Het draagt de naam van het gelijknamig stadje in het Noord-Westen van Sicilië waar Marsala als dronk zijn oorsprong heeft.
De drank heeft zowel in de aroma’s, smaak als bereidingsproces heel wat gelijkenissen met de de Spaanse sherry. De onweerstaanbare toetsen van gebrande nootjes.
Marsala wordt gemaakt door specifieke vinificatie van autochtone witte druivensoorten zoals Grillo, Catarrato, Inzolia of Grecanico. Na de fermentatie wordt er wijnalcohol toegevoegd aan de most, aangevuld met hoeveelheden gekarameliseerde gekookte most (die ‘gebrande nootjes’). Daarna start het rijpings proces via solera-systeem op eiken vaten, waar verschillende lagen van vaten met verschillende jaargangen met elkaar zijn verbonden, bij Marsala noemen ze dit ook de blending met de Marsala Stravecchio ('eeuwige' Marsala).
De jonge marsala wordt in de bovenste laag gedaan, de oudste zit onderaan. De laag van de oudste en meest geconcentreerde marsala is eigenlijk het eindproduct, en van hieruit wordt er gebotteld.
Steeds beetje per beetje, en zo weer aangevuld van de laag erboven, een cascade-effect met als doel steeds dezelfde kwaliteit en rijpingskwaliteiten te garanderen.
Dit proces heeft natuurlijk ook te maken met welk soort van Marsala we te maken krijgen. We onderscheiden hierin de verschillende kwaliteitssoorten : Fine (1 jaar), Superior (2 jaar), Superior Riserva (4 jaar), Virgin of Solera (+5 jaar), Virgin Stravecchio of Virgin Riserva (+10 jaar).
De geschiedenis van Marsala brengt ons terug tot bij de Romeinen, die blijkbaar tijdens de vinificatiefase reeds gekookte most begonnen te gebruiken.
Contrà Soarda heeft met de 121 BC Vespaiolo een zeer bijzondere wijn in haar gamma. een natuurwijn met maceratie op de schil, een prachtige expressie van deze autochtone druif in het Noorden van Veneto.
Wat betekent deze naam?
Het is een verwijzing naar een befaamde wijn uit de oudheid uit het Zuiden van het toenmalige Romeinse Rijk. 121 BC is volgens de geschiedenis de beste vintage ooit van de ‘Falerno' wijn, een befaamde witte wijn uit het Romeinse Rijk op basis van de Aglianico en de Greco di Tufo. Hij werd geproduceerd in de vulkanische grensstreek tussen Campania en Lazio. We weten dit nu nog steeds omdat de wijn een rol in de Romeinse geschiedenis heeft gespeeld. De Falerno vintage 121BC zou in 60 BC (!) op een banket geserveerd zijn ter ere van de verovering van Spanje door Julius Ceasar. Een Grand Cru avant la lettre.
Banketten werden door de adel georganiseerd in hun riante in villa's, wellustige feesten vol eten en wijn! Er was reeds een hele reeks wijnen beschikbaar die afkomstig waren van Frankrijk tot Noord-Italië. Als de adel zijn gasten echt wou verwennen, dan werd de Falerno geschonken, wijn van de goden. Wijn werd in een miniatuur krater gegoten en er werden drinkbekers in gedompeld die adfundum werden genuttigd. Plinius 'de Oudere' prees deze specifieke wijn als zijnde superieur boven alle andere wijnen. De Falerno was een synoniem voor luxe. Falernus zou een landbouwer zijn die volgens de legende een wijngaard ter beschikking kreeg na een nachtelijk bezoek van Bacchus.
De druiven van de Falerno werden laat geoogst, en mogelijk waren ze door edelrot aangetast. De Falerno rijpte 15 à 20 jaar (!) in amphorae alvorens ze gedronken werd en had een alcohol percentage van 15° alcohol. Ze had een amber tot donkerbruine kleur. Je kan het vergelijken met bv. de Tregenda Riserva, ook met druiven aangetast door Edelrot. Tegenwoordig omvat het gebied de Falerno del Massico DOC, met de belangrijkste druiven Falanghina, Aglianico en Piedirosso.
Prosecco, méér dan goedkope bubbels uit Italië? Lees mijn Case-Study van de meest gedronken schuimwijn ter wereld! Download de .pdf via de link
https://www.slideshare.net/slid…/embed_code/…/8vFXng5TvUgr8p
Happy Reading!
Ik begrijp het. Ik lijk wel een toerist. Volgende week vier dagen in Toscane, en vandaag alweer een vlucht naar Treviso geboekt. Maar amici, vergis jullie niet, er moet nog gewerkt worden. Ik plan een studiereis naar Conegliano-Valdobbiadene om het authentieke kaart terroir verder te onderzoeken en te beschrijven, en de verschillen tussen de Superiore's en de DOC duidelijk te definiëren. En vooral zal ik proberen de authentieke smaak van Prosecco te beschrijven, als dat al mogelijk zal zijn ...
Ik zal met veel plezier me verder verdiepen in het mooie project van Marchiori die met hun 5 Varietà de ideale prosecco smaken willen benaderen, in combinatie met hun unieke terroir.
In het kort kan je het ook stellen dat ik eenvoudig wil illustreren waarom een eenvoudige Prosecco DOC uit de supermarkt 7 euro kost en een mooie DOCG Superiore 15. 
Bergachtige wijngaarden, vulkanische bodems, ontelbare microklimaten en een eeuwenoude wijncultuur beïnvloed door de Grieken, Feniciërs en Romeinen. Deze factoren maken Italië het meest diverse land in de wereld van de wijn.
Italië heeft de grootste variëteit aan autochtone druiven. Elke streek heeft zijn eigen resem aan autochtone druiven, maar ook heel wat Internationale druivensoorten worden gebruikt in verschillende wijnen. Michele Moresi probeert daaruit de beste soorten te selecteren en er de mooiste weerspiegelingen in een fles aan te bieden. Ontdek Italië via zijn druivensoorten!
© 2026 Michele Moresi
-